اندیشه بنان

ستم بارترین روش در انصاف

امام علی (ع) :

اَجوَرُالسّیرَهِ اَن تَنتَصِفَ مِنَ النّاسِ وَلا تُعامِلُهُم بِهِ .   (غرر الحکم ج3 ص341 )

ستمبارترین روش در زندگی آن است که از مردم انتظار انصاف داشته باشی ودر خواست انصاف کنی اما در عمل، خودت با آنها به انصاف رفتار نکنی.

 

جزای نیکی را باید به نیکی داد وجزای بدی را هم باید به نیکی (که همان عفو واغماض باشد) داد . وحتی سفارش شد هیچ نیکی را بی جواب نگذارید واگر کسی در حق شما معروف و خیری انجام داد تلاش کنید آن را جبران کنید ودر صدد باشید داد وستد با هم انجام گردد .

 

واینگونه نباشد که همواره معروف ونیکی از یک طرف باشد واز طرف مقابل هیچ . به ویژه اگراین حالت در انسان نهادینه شود بدین گونه که شخص همواره از دیگری خدمت ، خیر وحسنه دریافت کند اما از جانب خود هیچ از این خبرها نباشد . به ویژه در مورد انصاف. به این معنا که از مقابل انتظار انصاف داشته باشد  اما خود اهل انصاف نباشد واین اگر به صورت یک شیوه و روش زندگی در آید  ، یک شیوه زشت، شیوه ظالمانه وجائرانه است بل بدترین نوع جائرانه  .

راستی چنین انصافی در جامعه پایدار خواهد ماند ؟ انصاف زمانی می تواند آثار خود را در جامعه حاکم کند وجامعه را به آرامش ، اخوت ، انس ، والفت وانسجام برساند که به صورت طرفینی درآید وبه دادوستد در آید وهر کس در هرسمت ومقامی خود را به زینت انصاف آراسته کند وفرد بی انصافی در جامعه نباشد .

زیرا  همانطور که انصاف تاثیر مثبت می گذارد  بی انصافی هم تاثیر منفی می گذارد. در این صورت  بی انصافی، انصاف را خنثی می کند و انصاف نمی تواند کما کان برکات وآثار نیک خود را در جامعه نشان دهد وانسانی که چنین می کند یعنی انصاف را می گیرد اماانصاف نمی دهد به انصاف ضربه مهیب می زند واین صفت نیک واثر گذار را از اثر می اندازد .آیا این ستم نیست؟ آری قطعا ستم است بل ستم بار تر .