چهل حدیث سلامتی
الف : سلامتی ارزشی ناشناخته
ب : ارزش سلامتی
ج : عوامل سلامتی
د : آثار سلامتی
ه : سلامتی چه چیزی
و : وظیفه نسبت به سلامتی
ز : چند نکته نسبت به سلامتی
الف : سلامتی ارزشی ناشناخته
امام علی (ع) فرمود:
اَلعَوافی اِذا دامَت جُهِلَت وَ اِذا فُقِدَت عُرِفَت.
عافیت وسلامی وقتی مدام وطولانی می شود قدرش ناشناخته است و هرگاه از دست رود ارزش وقدر آن معلوم می شود. (غررالحکم ، ، ج2 ص78)
امام جعفرصادق(ع)فرمود:
لَیسَ لِلعافِیَةِ ثَمَنٌ.
عافیت و سلامتی به هیچ قیمتی قابل ارزیابی نیست.
(بحار، ج ٧٥، ص ٣٣٨)
امام جعفرصادق(ع) فرمود:
العافِیَةُ نِعمَةٌ خَفِیَّةٌ اِذا وُجِدَتْ نُسِیَتْ و اِذا فُقِدَتْ ذُكِرَتْ!
سلامتی یك نعمتی است نهان و مخفی، زمانی كه در دسترس باشد به یاد انسان نیست، همینكه از دست رفت آن را به یاد میآورد! (قدر آن شناخته میشود).
(سفینه، ج ٢، ص ٢٠٨)
امام علی (ع) فرمود:
العافِیَةُ لایَعرِفُ قَدرَها اِلاّ أَهلُ البَلاءِ.
كسی جز مبتلایان و بلانشینان، قدر نعمت عافیت و تندرستی را نمیداند.
(مواعظ عددیّه، ص ١٢٧)
امام علی (ع) فرمود :
اَلصِّحةُ لایَعرِفُ قَدرَها الاّ المَرضی.
جز بیماران، كسی قدر صحت و سلامتی را نمیداند.
(مواعظ عددیّه، ص ١٢٧)
امام علی (ع) فرمود :
اَشَدُّ مِنَ الفاقَةِ مَرَضُ البَدَنِ.
بیماری و فقدان سلامتی برای انسان، از هر فقر و بینوایی دردناكتر است.
(نهجالبلاغه، كلمة ٣٨١)
ب : ارزش سلامتی
امام محمدباقر(ع) فرمود:
لا نِعمةَ كَالعافِیَةِ و لا عافِیَةَ كمُساعَدَةِ التَّوفیقِ.
هیچ نعمتی بالاتر از سلامتی نیست و هیچ سلامتی بالاتر از یاری و توفیقات الهی هم نیست.
(بحار، ج ٧٨، ص ١٦٥)
امام علی (ع) فرمود :
لاعَیشَ أهَنأُ مِنَ العافِیَةِ.
برای انسان، زندگی گواراتر از عافیت و سلامتی نیست.
(فهرست غرر، ص ٢٥٣)
امام جعفرصادق(ع) فرمود:
العافِیَةُ أَجمَلُ عَطاءٍ.
سلامتی بهترین نعمتهای خدادادی است.
(بحار، ج ٧٨، ص ٣٦٥)
امام رضا(ع) فرمود:
إنّ الناسَ لَمْ یُؤتُوا فیالدُّنیا شَیئاً خَیراً مِن الیَقینِ و العافِیَةِ، فَاسْألوُهُما.
در دنیا چیزی بهتر از یقین و سلامتی به مردم داده نشده، شما این دو نعمت را (همیشه) از خداوند مسألت نمایید.
(میزان الحكمة، ج ، ص ٤٤٩)
پیامبراکرم (ص) فرمود:
الأمنُ وَ العافِیَةُ نِعمَتانِ مَغبوُنٌ فیها كَثیرٌ مِنَ النّاسِ.
امنیت و سلامتی دو نعمتی هستند كه بسیاری از مردم نسبت به آنها مغبون و زیانکارند (قدر آنها را نمیدانند).
(نهجالفصاحه، ج ١، ص ٦٤)
امام علی (ع) فرمود :
لا لِباسَ اَجَلُّ مِنَ العافِیَةِ.
جامهای برای انسان گرانقدرتر از جامة سلامتی نیست.
(تحفالعقول، ص ٨٥)
امام علی (ع) فرمود:
اَلعافِیَهُ اَهنَیءُ النِّعَمِ.
سلامتی گواراترین نعمتها
(غررالحکم ، ، ج1 ص340)
امام علی (ع) فرمود :
ثَوبُ العافِیَةِ أهنأُ المَلابِسِ.
لباس عافیت و سلامتی برای تن انسان گواراترین لباسها است.
(فهرست غرر، ص ٢٥٣)
امام علی (ع) فرمود:
اَعظمُ النِّعمَةِ اَلعافِیةُ فاغتَنِموُها لِلدُّنیا وَ الأخرة.
بزرگترین نعمت، عافیت و تندرستی است. شما آن را برای دنیا و آخرت خود (هر دو) غنیمت بشمارید.
(تحفالعقول، ص ١٤٦)
امام علی (ع) فرمود:
لا عَیشَ اَهنَأُ مِنَ العافِیَهِ .
هیچ زندگی گواراتر از عافیت وسلامتی نیست.
(غررالحکم ، ج6 ، ص394)
امام علی (ع) فرمود:
اَلعافِیَهُ اَفضَلُ اللِّباسَینِ
(غرر ، ج2 ، ص78)
امام علی (ع) فرمود:
اِنَّ اَجَلَّ النِّعمَهِ العافِیَهُ.
عمده ترین ومهمترین نعمت عافیت وسلامتی است
( بحار الأنوار ، ج70،ص 176، ح33)
امام جعفرصادق(ع) فرمود:
النَّعیمُ فیالدُّنیا أَلأَمنُ وَ صِحَّةُ الجِسمِ، وَ تَمامُ النِّعمَةِ فیالآخِرَةِ دُخولُ الجَنَّةِ.
نعمت خوشی و آسایش در دنیا در سایة امنیت و سلامتی بدن است و تمامی نعمت در آخرت دخول در بهشت خواهد بود.
(بحار، ص ٨١، ص ١٧٢)
ج : عوامل سلامتی
امام رضا(ع) فرمود:
لَوِ اقْتَصَدَ الناسُ فیالْمَطعَمِ لاَستَقامَتْ أَبدانُهُم.
مردم اگر حالت اعتدال و میانهروی را در خورد و خوراك رعایت میكردند همیشه از بدنی سالم و تندرست برخوردار بودند.
(سفینه، ج ٢، ص ٧٨)
امام علی (ع)فرمود:
لاصِحّةَ مَعَ نَهَمٍ.
با پرخوری و شكمپرستی هیچوقت سلامتی وجود ندارد.
(جلوههای حكمت، ص ٣٤١)
پیامبراکرم (ص) فرمود:
اِیّاكُم و البِطنَةَ فَاِنّها مُفسِدَةٌ لِلبَدَنِ و مُورِثةٌ لِلسُّقمِ و مُكسِلَةٌ عَنِ العِبادَة.
از پرخوری برحذر باشید و بپرهیزید. چراکه پرخوری بدن را تباه میكند و عامل بیماریهای گوناگون میگردد و انسان را از عبادت باز میدارد.
(سفینه، ج ٢، ص ٧٩)
امام جعفرصادق(ع) فرمود:
سَلوُا اللهَ الغِنی فیالدّنیا وَالعافِیةَ، و فیالإخرةِ اَلمَغفرةَ والجنّةَ.
غِنی و سلامتی را در دنیا و مغفرت و بهشت را در آخرت از خداوند مسألت نمایید.
(فروع كافی، ج ٥، ص ٧١)
عباس ابن عبدالمطلب گوید به پیامبر (ص) عرض کردم :
يا رسولَ اللَّهِ علِّمني شيئًا أسألُهُ اللَّهَ قال سلِ اللَّهَ العافِيةَ، فمَكثتُ أيَّامًا ثمَّ جئتُ فقلتُ: يا رسولَ اللَّهِ علِّمني شيئًا أسألُهُ اللَّهَ، فقالَ لي: يا عبَّاسُ يا عمَّ رسولِ اللَّهِ سلِ اللَّهَ العافيةَ في الدُّنيا والآخرةِ
(جامع الاصول من احادیث الرسول ، ج5 ، ص114)
امام رضا(ع) فرمود:
سَلوا ربَّكُمُ العافِیَةَ فیالدُّنیا وَ الآخِرَة.
شما سلامتی خود را در دنیا و آخرت (هر دو) از خدای خود مسألت نمایید.
(فقهالرضا، ص ٣٣٧)
اللهم إني أسئلك العافية، وتمام العافية، ودوام العافية، والشكر على العافية يا ولي العافية،
(بحارالانوار، ج83 ، ص71)
بسم الله الرحمن الرحیم
اللّهمَ انی اسئلکَ الامنَ و الایمانَ بکَ وَ التصدیقَ بنبیکَ و العافیةَ من جمیعِ البلاء وَ الشکرَ عَلَی العافیة وَ الغنی عن شرارِ الناس .
معنی : بار خدایا ! از تو امان و ایمان به خودت را درخواست می کنم ، توفیق تصدیق و دنباله روی از پیامبرت را آرزومندم .
عافیت از جمیع بلایای دنیوی و اخروی را از پیشگاهت طلب می نمایم . روحیه شکر و سپاس گزاری از عنایاتت را خواهانم .
پروردگارا ! مرا از مردم بد و آزار رسان بی نیاز کن .
اصول کافی ج 4 . صفحه 381 باب الدعا .
عافیت طولانی در تقوا
امام صادق (ع) فرمود:
مَن سَرَّهُ طُولُ العافِیَهِ فَلیَتَّقِ اللهَ.
هرکس از عافیت طولانی مسرور وشاد می شود باید پروای الهی داشته باشد .
(بحار ، ج69 ، ص232)
پیامبر اکرم (ص) فرمود:
مَن صَلّی عَلَیَّ مَرَّهً فَتَحَ اللهُ عَلَیهِ باباً مِنَ العافِیَهِ
هر کس یک بار بر من صلوات بفرستد خداوند متعال دری از سلامتی برویش می گشاید
(بحار ، ج91 ، ص93)
د : آثار سلامتی
پیامبراکرم (ص) فرمود:
اَلحَسَنَةُ فیالدُّنیا، اَلصِّحّةُ وَ العافِیَةُ، و فیالآخِرَةِ، اَلمَغفِرَةُ وَ الرَّحمَةُ.
مقصود از حسنه (در آیه شریفه «ربّنا آتنا فیالدنبا حسنة و …») در دنیا عافیت و تندرستی و در آخرت آمرزش و رحمت الهی است.
(بحار، ج ٨١، ص ١٧٤)
امام جواد(ع) فرمود:
اَربعُ خصالٍ تُعینُ المَرءَ علیَ العَمَلِ: اَلصِّحّةُ وَالغِنی وَ العِلمُ وَالتَّوفیقُ.
چهار عامل است كه انسان را در كارهای خود یاری میدهد: سلامتی، توانگری، علم و دانش، و توفیقات الهی.
(احقاق الحق، ج ١٢، ص ٤٣٦)
امام علی (ع) فرمود:
لاوِقایَةَ أمنَعُ مِنَ السّلامَةِ.
هیچ چیز كه انسان را از هرگونه آفت و عارضه نگهداری كند مانند صحت و سلامتی نیست. (تحفالعقول، ص ٨٨)
امام علی (ع) فرمود:
بِالعافِیَةِ توجَدُ لَذَّةُ الحَیاةِ.
تنها با عافیت و تندرستی است كه انسان لذّت (واقعی) زندگی را میفهمد. (فهرست غرر، ص ٢٥٣)
امام علی (ع) فرمود :
بِالصِّحَّةِ تُستَكمَلُ الَّلذَّةُ.
زندگی كه توأم با صحت و سلامتی باشد كمال لذّت و خوشی را خواهد داشت.
(فهرست غرر، ص ١٩٩)
امام علی (ع) فرمود :
بِصِحَّةِ المِزاجِ تُوجَدُ لَذَّةُ الطَّعمِ.
كسی لذّت غذا را میفهمد كه مزاجی صحیح و سالم داشته باشد.
(فهرست غرر، ص ١٩٩).
امام علی (ع) فرمود:
بِالعافِیَهِ تُوجَدُ لَذَّهُ الحَیاهِ
باسلامتی است که لذت زندگی به دست می آید
(غرر ، ج3 ، ص203)
ه : سلامتی چه چیزی
امام علی (ع) فرمود :
دَوامُ العافِیَةِ أهنأُ عَطِیَّةٍ وَ أفضَلُ قَسْمٍ.
سلامتی دائم و پایدار برای انسان گواراترین عطیّه و والاترین قسمت خدادادی است.
(فهرست غرر، ص ٢٥٣)
پیامبراکرم (ص) فرمود:
طوبی لِمَن اَسلَم و كانَ عَیشُهُ كَفافاً و قُواهُ شِداداً.
خوشا به حال كسی كه مسلمان باشد و به قدر معاش خود درآمد دارد و از توان بدنی نیرومندی (نیز) برخوردار باشد.
(الشّهاب فیالحِكَم و الآداب، ص ٣٢)
امام علی (ع) فرمود:
إنّ العافِیَةَ فیالدّینِ وَ الدُّنیا لَنِعمَةٌ جَلیلةٌ وَ مَوهِبَةٌ جَزیلَةٌ.
سلامتی دین و دنیا برای انسان نعمتی است بس بزرگ و موهبتی بس گران.
(فهرست غرر، ص ٢٥٣)
امام محمدباقر(ع) فرمود:
سلامَةُ الدّینِ وَ صِحَّةُ البَدَنِ خَیرٌ مِنَالمالِ.
سلامتی دین و ایمان و تندرستی بدن، از هر چه مال و ثروت (برای انسان) بهتر و بالاتر است.
(وسائل، ج ١١، ص ٤٥١)
امام علی (ع) فرمود:
مَن رَضِیَ بِا لعافِیَهِ مِمِّن دُونَهُ رُزِقَ السَّلامَهُ مِمَّن فَوقَهُ
هر کس به سلامتی زیر مجموعه اش خوشنود باشد از مافوق خود که خداوند متعال باشد سلامتی روزی اش می شود .
(بحار ، ج74 ، ص385)
هربلاء جز آتش جهنم عافیت است
امام علی (ع) فرمود:
وَ كلُّ بَلاءٍ دُونَ النّارِ عافِيَةٌ .
امام على عليه السلام :خيرى كه در پىِ آن آتش بود، خير نيست و شرّى كه در پسِ آن بهشت باشد، شرّ نيست. هر نعمتى جز بهشت، ناچيز است و هر بلايى جز آتش، عافيت.(چون بلایی که انسان را به بهشت به برد بلا نیست بل نعمت است ، عافیت است ، سلامتی است)
(نهج البلاغة ، حكمت 387)
و : وظیفه نسبت به سلامتی
حُسَینُ ابنُ زَیدِ ابنِ عَلِیٍّ (ع) قالَ دَخَلتُ مَعَ اَبی عَبدِاللهِ عَلی رَجُلٍ مِن اَهلِنا وَکانَ مَریضاً فَقالَ لَهُ اَبُو عَبدِاللهِ (ع) اَنساکَ اللهُ العافِیَهِ وَلا اَنساکَ الشُّکرَ عَلَیها .
حسین نوه امام سجاد (ع) گوید همراه امام صادق (ع) بر مردی از دودمان ما وارد شدیم ومرد بیمار بود حضرت امام صادق (ع) به او فرمود : خداوند عافیت وسلامتی را از یادت برد اما شکر بر عافیتت را که از یادت نبرد (سفینه البحار ، ج2 ، ص208)
(در واقع حضرت می خواهد به او هشدار بدهد که باید قدر عافیت بدانی وهمواره بر آن شاکر باشی)
امام جعفرصادق(ع) فرمود:
العافِیَةُ نِعمَةٌ یُعجَزُ الشُّكرُ عَنها.
سلامتی نعمتی است (گرانبها) كه انسان از ادای شكر آن عاجز و ناتوان است.
(سفینه، ج ٢، ص ٢٠٨)
پیامبراکرم (ص) فرمود:
اَلصِّحَّةُ وَ الفراغُ نِعمتانِ مَكفورَتانِ.
سلامتی و اوقات فراغت دو نعمتی هستند كه همواره محلّ ناسپاسی و كفران هستند (آن گونه كه باید و شاید از آنها بهرهبرداری نمیشود).
(مواعظ صدوق، ص ٥٥)
امام علی (ع) در شعری منسوب به آنحضرت فرمود:
أتَمُّ النّاسِ أعلَمُهُم بِنَقصِهِ * وَ أَقمَعُهُم لِشَهوَتِهِ وَحِرصِهِ .
فَلا تَشتَغِل عافِيَةً بِشَئٍ * وَلا تَستَرخِصَنَّ داءً لِرُخصِهِ.
کاملترین مردم کسی است که به نقص خود آگاهتر باشد و شهوت وحرص خود را از کار بیندازد پس سلامتی را در امور نادرست به کار نگیر ودرد را بخاطر ارزانی اش دنبال نکن.(سفینه البحار ، ج2 ، ص208)
امام علی (ع) فرمود:
اَیُّهَا النّاسُ سَلُوا اللهَ الیَقینَ وَ ارغَبُوا اِلَیهِ فِی العافِیَهِ فَاِنَّ اَجَلَّ النِّعمَهِ العافِیَهُ.
امام علی (ع)ا فرمود:
اَلعافِيَةُ عَشرَةُ أجزاءٍ ، تِسعَةٌ مِنها في الصَّمتِ إلاّ بِذِكرِ اللّه ِ ، وَ واحِدٌ في تَركِ مُجالَسَةِ السُّفَهاءِ
امام على عليه السلام : عافيت ده جزء است. نُه جزء آن در دم فرو بستن است مگر از ياد خدا و يك جزء در ترك همنشينى با نابخردان. (تحف العقول ،ج1 ، ص 89.)
ز : چند نکته نسبت به سلامتی
امام علی (ع) فرمود:
كَیفَ یُغتَرُّ بِسلامَةِ جِسمٍ مُعَرَّضٌ لِلآفاتِ؟!
چگونه مغرور وفریفته شود به سلامت بدنی كه همیشه در معرض حوادث و آفات است ؟
(فهرست غرر، ص ١٩٩)
امام علی (ع) فرمود:
إنْ صَحَّ (المریضُ) نَسِیَ وَعادَ وَاجْتَری عَلی مَظالِمِ العِبادِه!
هرگاه كه (انسان) از مریضی بهبود یافت (بیماری خود را) فراموش میكند و به ارتكاب گناهانش باز میگردد و بر ظلم و ستم بندگان دلیر و گستاخ میشود! (مردم در حال تندرستی غافل از یاد خدا و شكرانة سلامتی خود به سر میبرند)
(شرح غرر، ج ٣، ص ١٥)
امام علی (ع) فرمود:
كَفى بِالسَّلامَةِ داءً.
سلامت برای درد بودن کافی است
(چون انسان سالم مغرور می شود ، گستاخ می شود، به حقوق دیگران تعدی می کند و… )
پیامبر اکرم (ص) فرمود:
یا صاحِبَ العافِیَهِ ! اِلَیکَ اِنتَهَتِ الاَمانی.
ای کسی که از سلامت وعافیت کامل برخوردار هستی همه آرزوها به تومنتهی شد (چون همه آرزو می کنند به همانی برسند که تو داری یعنی سلامتی . درحقیقت وجود سالمت کعبه آرزوها است وآرزوی همه همان سلامتی است که توداری . پس شما نهایت آرزوها هستی)
امام علی (ع) فرمود:
لایَنبَغی لِلعَبدِ أنْ یَثِقَ بَخَصلَتَینِ: العافِیةُ وَ الغِنی. بَینا تراهُ مُعافیً اِذْ سُقِمَ وَ بَینا تراهُ غَنِیّاً اِذِ افتَقَر!
برای بنده سزاوار نیست كه به این دو خصلت (همواره) پشت گرم باشد: یكی سلامتی و دیگری دارایی. گاهی در حالی كه تو شخص را سالم میبینی ناگهان بیمار میشود و زمانی او را غنی و متمكن مییابی ناگاه بیچیز و تهیدست میگردد!
(نهجالبلاغه، كلمة ٤١٨)
امام کاظم (ع) فرمود :
تَمامُ العافِیَهِ اَلفَوزُ بِالجَنَّهِ وَالنَّجاهُ مِنَ النّارِ.
کمال سلامتی نیل به بهشت ونجات از اـش جهنم است .
(بحار ،ج92 ، ص363)
رُوِیَ أنَّ النَّبّيَّ (صَلَّى اللهُ عَلَيهِ وَ آلِهِ) دَخَلَ عَلى مَريضٍ فَقالَ: ما شَأنُكَ ؟
قالَ: صَلَّيتَ بِنا صَلاةَ المَغرِبِ فَقَرَأتَ القارِعَةَ، فَقُلتُ:
” اَللّهُمَّ إن كانَ لي عِندَكَ ذَنبٌ تُريدُ أن تُعَذِّبَني بِهِ فِي الآخِرَةِ فَعَجِّل ذلِكَ فِي الدُّنيا، فَصِرتُ كَما تَرى“
فَقالَ (صَلَّى اللهُ عَلَيهِ وَآلِهِ) :
“بِئسَما قُلتَ ! ألا قُلتَ : رَبَّنا آتِنا فِي الدُّنيا حَسَنَةً وَ فِي الآخِرَةِ حَسَنَةً وَ قِنا عَذابَ النّارِ ”
فَدَعا لَهُ حَتّى أفاقَ.
وَ قالَ النَّبِيُّ ( صَلَّى اللهُ عَلَيهِ وَآلِهِ ) : اَلحَسَنَةُ فِي الدُّنيا الصِّحَةُ وَالعافِيَةُ وَفِي الآخِرَةِ المَغفِرَةُ وَالرَّحمَةُ.
در نقلی وارد شد که پیامبر (ص) بر بیماری (جهت عیادت) وارد شد وفرمود چطوری وچی شد ؟ آن مرد گفت (ما در خدمت شما بودیم) وحضرتعالی نماز مغرب را به جماعت اقامه فرمودی ودر نماز سوره قارعه را خواندی ومن گفتم خدایا اگر من گناهی نزدشما دارم وبنا داری در عالم آخرت عذابم کنی در همین دنیا عذابم کن واین شد که ملاحظه فرمودید.
حضرت فرمود : تعبیرت بد بود . چرا نگفتی : پروردگار ما ! در دنیا به ما حسنه ودر آخرت هم حسنه کرامت فرما و ما را از عذاب آتش مصون دار .
آنگاه حضرت برایش دعا کرد و او شفا گرفت. (سفینه البحار ، ج2 ، ص208)
وپیامبر(ص) در نقلی حسنه را معنا کرد وفرمود: حسنه در دنیا بهبود وسلامتی است وحسنه در آخرت غفران ورحمت الهی است. (سفینه البحار ، ج2 ، ص208)
پیامبراکرم (ص) فرمود:
تَركُ العَشاءِ خرابُ الجَسَدِ.
شام نخوردن باعث ویرانی و انهدام بدن است.
(سفینه، ج ٢، ص ٧٩)
امام علی (ع) فرمود:
مَن رَضِیَ بِا لعافِیَهِ مِمِّن دُونَهُ رُزِقَ السَّلامَهُ مِمَّن فَوقَهُ
هر کس به سلامتی زیر مجموعه اش خوشنود باشد از مافوق خود که خداوند متعال باشد سلامتی روزی اش می شود .
(بحار ، ج74 ، ص385)
سفارش پیامبر (ص) به امام علی (ع) یا عَلِیُّ ! اُوصیکَ بِوَصِیَّةٍ فَاحفَظها فَلا تَزالُ…
توصیه امام باقر علیهالسلام برای زائرین کربلا دورکعت نماز پیش از شروع به سفر صلوات…
چهل حدیث در تشييع جنازه چهل حدیث در موضوع تشییع برگزیده ، ترجمه ،…
رعایت آداب در تشییع اعلام برای تشییع برگشت از تشییع با اجازه صاحب میت کراهت…
آثار و ارزشهای تشییع جنازه تشییع جنازه مومن از موضوعات مهم واز سفارشهای اکید معصومین…