نیّت

نیّت

)قُل اِن تُخفُوا ما فِی صُدُورِکُم اَو تُبدُوهُ یَعلَمهُ اللهُ([1]

بگو، اگر آنچه در سینه‌های شماست پنهان دارید یا آشکارش کنید خدا آن را می‌داند.

پیامبر گرامی6:

وُصولٌ المَرءِ اِلی کُلِّ ما یَبتَغیهِ مِن طیبِ عَیشِهِ وَ أمن سِربِهِ وَ سَعَةِ رزقِهِ بحُسن نیَّتِهِ وَسَعَةِ خُلقِهِ؛[2]

آدمی با نیّت خوب و خوش اخلاقی به تمام آن‌چه در جستجوی آن است، از زندگی خوش و امنیت محیط و وسعت روزی، دست می‌یابد.

قالَ اللهُ تَعالی: إذا هَمَّ عَبدی بِحَسَنَةٍ وَ لَم یَعمَلها کَتَبتُها لَهُ حَسَنَةً فَإن عَمِلَها کَتَبتُها لَهُ عَشرَ حَسَناتٍ إلی سَبعِمِائَةِ ضِعفٍ وَ‌إذاهَمَّ بسَیّئَةٍ وَ لَم یَعمَلها لَم أکتُبها عَلَیها فَإن عَمِلَها کَتَبتُها عَلَیهِ سَیِّئَةً واحِدََةً؛[3]

خدای والا می‌فرماید: وقتی بنده من کار نیکی اراده کند و نکند آن را یک کار نیک برای وی ثبت کنم و اگر بکند ده کار نیک تا هفتصد برابر ثبت کنم و وقتی کار بدی اراده کند و نکند بر عهده او ثبت نکنم و اگر بکند یک کار بد بر عهده او ثبت کنم.

نیَّةُ المُؤمِنِ خَیرٌ مِن عَمَلِهِ وَ‌نیَّةُ الکافِرِ شَرُّ مُن عَمَلِهِ وَ کُلُّ عامِلٍ یَعمَلُ عَلی نیَّتِهِ؛[4]

نیت مؤمن بهتر از عمل او، و نیت کافر بدتر از عمل اوست و هر کس مطابق نیت خود عمل می‌کند.

ما أسَرَّ عَبدٌ سَریرَةً اِلاَّ اَلبَسَهُ الله رِداءَها اِن خَیرا فَخَیرٌ وَ‌اِن شَرّاً فَشَرٌّ؛[5]

هیچ کس نیتی را در دل پنهان نمی‌کند، مگر اینکه خداوند آن نیت را (در رفتار و کردار او) همانند لباس ظاهر می‌کند، با نیت خوب ظاهر خوب و با نیت بد ظاهر بد خواهد داشت.

امام علی7:

عِندَ فَسادِ النِّیَّةِ تَرتَفِعُ البَرَکَةُ؛[6]

هر گاه نیّت‌ها فاسد باشد، برکت از میان می‌رود.

لایَفوزُ بالجَنَّةِ إلاّ مَن حَسُنَت سَریرَتُهُ وَ خَلُصَت نیَّتُهُ؛[7]

به پاداش بهشت نمی‌رسد مگر آن کس که باطنش نیکو و نیّتش خالص باشد.

امام سجاد7:

اَللّهُمَّ… وَانتَهِ بِنیَّتی اِلی أحسِنِ النِّیّاتِ وَ بِعَمَلی إلی أحسَنِ الأعمالِ، اَللّهُمَّ وَفِّر بِلُطفکَ نیَّتی؛[8]

خدایا… نیّتم را به بهترین نیّت‌ها و عملم را به بهترین اعمال برسان، خدایا به لطف خود نیّت مرا کامل گردان.

امام کاظم7:

کَما لایَقومُ الجَسَدُ اِلاّ بالنَّفسِ الحَیَّةِ فَکَذلِکَ لایَقومُ الدّینُ اِلاّ بِالنِّیَّةِ الصّادِقَةِ وَ لاتَثبُتُ النِّیَّةُ الصّادِقَهُ إلاّ بِالعَقلِ؛[9]

همان‌گونه که قوام جسم، تنها به جانِ زنده است، قوام دینداری هم تنها به نیّت پاک است و نیّت پاک، جز با عقل حاصل نمی‌شود.

[1] . سوره آل‌عمران، آیه29.

[2] . نهج‌الفصاحه، ص143، ح3163.

[3] . نهج‌الفصاحه، ص593.

[4] . کافی (ط ـ الاسلامیه)، ج2، ص84.

[5] . نهج‌الفصاحه، ص695، ح2616.

[6] . تصنیف غرر الحکم و دررالکلم، ص92، ح1610.

[7] . تصنیف غررالحکم و دررالکلم، ص168، ح3325.

[8] . صحیفه‌ی سجادیه، ص92، دعادی 20 (دعای ایشان در طلب مکارم اخلاق).

[9] . تحف‌العقول، ص396.