اندیشه بنان

توحید

)قُلْ هُوَ اللهُ اَحَدٌ اللهُ الصَّمَدُ لَمْ یَلِدْ وَ لَمْ یُولَدْ وَ لَمْ یَکُنْ لَهُ کُفُواً اَحَدُ([1]

بگو او خداوند یکتاست، خداوندی که بی‌نیاز است نه زاده و نه زاده شده و برای او هرگز شبیه و مانندی نیست.

پیامبر گرامی6:

ما قُلتُ ولا قالَ القائِلُونَ قبلی مِثلَ لا اِلهَ إلاَّ اللهُ؛[2]

نه من و نه پیامبران قبل از من، مثل کلمه توحید (لا اله الاّ الله) سخنی نگفته‌ایم.

کُلُّ مَولُودٍ یُولَدُ عَلَي الفِطْرةِ وَ أبَواهُ یُهَوِدانِهِ و یُنَصِّرانِهِ وَ یُمَجِّسانِهِ؛[3]

همه مولودها بر فطرت (توحیدی) به دنیا می‌آیند، و این پدر و مادرها هستند که آنها را یهودی، مسیحی یا مجوسی بار می‌آورند.

ما مِنَ الکَلامِ کَلِمَةٌ أحَبُّ إلَی اللهِ عَزَّ وَ جَلَّ مَن قَولِ لاَ اِلهَ اِلاّ اللهُ؛[4]

هیچ کلامی نزد خداوند، محبوب‌تر از گفتن کلمه لااله الاّ الله نیست.

حضرت علی7:

«لَمْ یُولَد» سُبحانَهُ فَیَکُونَ فی العِزِّ مُشارَکاً وَ «لَمْ یَلِدْ» فَیَکُونَ مَوْرُوثاً؛[5]

خداوند از کسی متولد نشده تا در عزت و توانایی دارای شریک باشد و فرزندی ندارد تا وارث او باشد.

لاتَوحیدَ إلاَّ بِالأخلاصِ؛[6]

اعتقاد به توحید، بدون اخلاص حاصل نمی‌شود.

التوحیدُ أنْ لاتَتَوَهَّمَهُ؛[7]

توحید آن است که خدا را در وهم و خیالت نیاری.

لا تَنالُهُ الأوهامُ فَتُقَدُّرُهُ، وَ لا تَتَوَهَّمَهُ الفِطَنُ فَتُصَوِّرُهُ وَ لاتُدرِکُهُ الحَواسُّ فَتُحِسُّهُ وَ لا تُلمِسُهُ الأیدی فَتَمُسُّهُ؛[8]

وهم‌ها به او نمی‌رسد، تا اندازه‌گیری‌اش کنند و اندیشه‌های باریک بین او را در وهم نتوانند آورد، تا در نتیجه تصورش کنند و حواس به او نرسند، تا در نتیجه حسش کنند و به دست نمی‌آید تا در نتیجه او را لمس کنند.

امام باقر7:

ایّاکُم والتَّفَکُرَ فِی اللهِ وَلکِنْ إذا اَرَدْتُمْ أنْ تَنْظُروا الی عَظَمتِهِ فَانظُرُوا إلی عَظیمِ خَلقِه؛[9]

از اندیشیدن و فکر کردن درباره خدا بپرهیزید و اگر خواستید در عظمتش بیندیشید در عظمت خلقش نظر کنید.

سُبحانَ مَنْ لَم یَزَل وَ لایَزالُ فَرداً صَمَداً لَم یَتَخِذ صاحِبَةً وَ لا وَلَداً؛[10]

منزّه است خدایی که همیشه بوده و همیشه است و یکتا و بی‌نیاز است، دارای همسر و فرزند نیست.

امام رضا7:

مَنْ قَرَءَ قُل هُوَ اللهُ اَحَدٌ وَ آمَنَ بَها فَقَدْ عَرَفَ التَوحیدَ؛[11]

کسی قل هوالله احد (سوره توحید) را بخواند و به آن ایمان داشته باشد به درستی که توحید را شناخته است.

[1] . سوره توحید، آیه 1تا4.

[2] . توحید صدوق، ص18.

[3] . بحارالانوار، ج58، ص187.

[4] . توحید صدوق، ص22.

[5] . نهج‌البلاغه، خطبه 182.

[6] . تحف‌العقول، ص64.

[7] . نهج‌البلاغه، حکت 470.

[8] . نهج‌البلاغه، خطبه 186.

[9] . الکافی، ج۱، ص126.

[10] . تحف‌العقول، ص510.

[11] . الکافی، ج1، ص124.