تنبلی
)وَ لاَ یَأتُونَ الصَّلَواةَ إلاَّ وَ هُمْ کُسَالي وَلا یُنفِقُونَ إلاَّ وَ هُمْ کارِهُونَ([1]
و جز با کسالت نماز به جا نمیآورند و جز با کراهت انفاق نمیکنند.
امام علی7:
آفَةُ النُّجْحِ الْکَسَلُ؛[2]
آفت موفقیت تنبلی است.
مَنْ دَامَ کَسَلُهُ خَابَ أمَلُهُ؛[3]
کسی که پیوسته تنبلی کند، در رسیدن به آرزویش ناکام ماند.
مِنْ سَبَبِ الْحِرْمَانِ التَّوَانِی؛[4]
یکی از عوامل محرومیت سستی (در کار) است.
ضَادُّوا التَّوَانِیَ بِالْعَزْمِ؛[5]
با عزم و اراده به جنگ سستی بروید.
امام محمدباقر7:
إیَّاکَ وَالْکَسَلَ وَالضَّجَرَ فَإنَّهُمَا مِفْتَاحُ کُلِّ شَرٍّ؛[6]
از تنبلی و بیحوصلگی بپرهیز، زیرا که این دو کلید هر بدی میباشند.
إنَّي لَاُبْغِضُ الرَّجُلَ أوْ اُبْغِضُ لِلرَّجُلِ أنْ یَکُونَ کَسْلاَناً [کَسْلاَنَ] عَنْ أمْرِ دُنْیَاهُ وَ مَنْ کَسِلَ عَنْ أمْرِ دُنْیَاهُ فَهُوَ عَنْ أمْرِ آخِرَتِهِ أکْسَلُ؛[7]
من مردی را که در کار دنیایش تنبل باشد مبغوض میدارم و کسی که در کار دنیا تنبل باشد، در کار آخرتش تنبلتر است.
إیّاکَ وَ الْکَسَلَ وَالضَّجَرَ فَإنَّهُمَا یَمْنَعَانِکَ مَنْ حَظِّکَ مِنَ الدُّنْیا وَالْأخِرَة؛[8]
از تنبلی و بیحوصلگی بپرهیز زیرا که این دو خصلت تو را از بهره دنیا و آخرت باز میدارند.
امام صادق7:
اللَّهُمَّ إنَّي أعُوذُ بِکَ مِنَ الْهَمِّ وَ الْحُزنِ وَ الْعَجْزِ وَالْکَسَلِ؛[9]
بارخدایا، من از غم و اندوه و ناتوانی و تنبلی به تو پناه میبرم.
تَرکُ التِّجارَةِ یَنْقُصُ العَقْلَ؛[10]
رها کردن کسب و کار، عقل را کم میکند.
لاَ تَکْسَلُوا فِي طَلَبِ مَعَایِشِکُمْ فَإنَّ آبَاءَنَا کَانُوا یَرْکُضُونَ فِیهَا وَ یَطْلُبُونَهَا؛[11]
در طلب روزی و نیازهای زندگی تنبلی نکنید، چرا که پدران و نیاکان ما به دنبال آن میدویدند و آن را طلب میکردند.
امام موسی کاظم7:
إنَّ اللهَ تَعَالَي یُبْغِضُ الْعَبْدَ النَّوَّامَ إنَّ اللهَ لَیُبْغِضُ الْعَبْدَ الْفَارِغ؛[12]
خداوند دشمن بندهای است که زیاد میخوابد و بیکار است.
[1] . سوره توبه، آیه54.
[2] . تصنیف غررالحکم و دررالکلم، ص463، ح10617.
[3] . تصنیف غررالحکم و دررالکلم، ص463، ح10627.
[4] . تحفالعقول، ص80.
[5] . تصنیف غررالحکم و دررالکلم، ص476، ح10908.
[6] . تحت العقول، ص295.
[7] . کافی (ط ـ الاسلامیه)، ج۵، ص85، ح۲.
[8] . کافی (ط ـ الاسلامیه)، ج5، ص85، ح2.
[9] . من لایحضره الفقیه، ج۱، ص335، ح981.
[10] . کافی (ط ـ الاسلامیه)، ج۵، ص148، ح۱.
[11] . من لایحضره الفقیه، ج۳، ص157، ح3576.
[12] . وسایل الشیعه، ج17، ص58، ح21972.