اندیشه بنان

 تواضع مقابل دیگران در کلام امام حسن عسکری (ع)

امام عسکری (ع) فرمود:

مَن تَواضَعَ فِی الدُّنیا لِاِخوانِهِ فَهُوَ عِندَ اللهِ مِنَ الصِّدیقینَ  وَ مِن شیعَهِ عَلیِّ ابنِ اَبی طالبٍ  ع حَقًّا   بحار ج41 ص55 حدیث 5

تواضع یعنی خود را در مقابل دیگران کوچک دانستن وطرف مقابل را بزرگ شمردن ودیگری را برتر دانستن .

ارزیابی انسان ونمره دادن به اوبسیار دشوار است چون همه فضائل وخصائل وخوبیها واحیانا همه رذائل وبدیهای انسان را نمی توان بصورت کامل شناخت . کسی از فضیلت علم برخوردار است ودیگری از فضیلت اخلاق اسلامی  سومی از فضیلت خدمت چهارمی از فضیلت عبادت وامثال آن برخور دارند .

فضیلت یکی دوتا نیست تا اگرکسی داشت برتر باشد نسبت به آنکه ندارد  چون ممکن است کسی از فضیلتی برخوردار باشد ودیگری از فضیلت دیگری برخوردار باشد پس او اگر چیزی را ندارد چیز دیگری دارد . مثلا عالم نمی تواند بگوید مثلا من چون مدرک دکتری دارم پس نسبت به فلانی که فاقد مدرک  است بالا ترم چون آن فلانی ممکن است از فضیلت سخاوت یاشجاعت یا جهاد یا عبادت واخلاص وامثال آن برخوردار باشد که او فاقد است .

پس او اگر بخاطر علم بالاتر است آن یکی بخاطر جهاد وشهادت بالاتر است و اگر این یکی از سخاوت برخوردار است دیگری از ادب وخوشرویی برخوردار است .

خلاصه هر انسانی از یک یا چند فضیلت برخوردار است که کسی نمی تواند خود را برتر از دیگری بداند شاید انکه وی از او برتر است شاید فضائل وخصائل برتری داشته باشد که او بی خبر است .

پس بهتر آن است که هر کس خود برتر بینی را کنار بگذارد وهمواره این تلقی را داشته باشد که دیگری از او برتر است . خصلت تواضع را به عنوان یک ادب همراه داشته باشد.البته تواضع رانباید با تحقیر خود اشتباه گرفت ونباید تملق وچاپلوسی را تواضع دانست ویا هر امری که متانت ، کرامت ، وشخصیت انسان را آسیب می رساند تواضع دانست.

تواضع یعنی باحفظ شخصیت ومتانت  ، کرامت ومکانت او را حفظ نمودن به گونه یی که با تکبرخود به وجاهت ، عظمت ، عزت ومتانت او آسیب نرساند.