اندیشه بنان

رفتار با کودک

)اَرسِلهُ مَعَنا غَداً یَرتَع وَ یَلعَب وَ اِنَّا لَهُ لَحافِظُونَ([1]

فردا او را با ما بفرست تا (در چمن) بگردد و بازی کند و ما به خوبی نگهبان او خواهیم بود.

پیامبر گرامی6:

اَحِبُّوا الصِیبانَ وَ ارْحَمُوهُمْ وَإذا وَعَدْتُمُوهُمْ فَفُوا لَهُمْ فَإنَّهُمْ لایَرَوْنَ إلاّ أنَّکُمْ تَرْزُقُونَهُمْ؛[2]

کودکان خود را دوست بدارید و با آنان مهربان باشید، وقتی به آن‌ها وعده‌ای می‌دهید حتماً وفا کنید زیرا کودکان، شما را رازق خود می‌پندارند.

نَظَرَ إلی رَجُلٍ لَهُ ابْنانِ فَقَبَّلَ اَحَدَهُما وَ تَرَکَ الآخَرَ. فَقَالَ رسول‌الله ـ صَلَي الله عَلَیْهِ وَ آلِهِ ـ فَهَلاَ ساوَیْتَ بَیْنَهُما؟؛[3]

پدری با دو فرزند خود شرفیاب محضر رسول اکرم ـ صلی الله علیه و آله ـ بود. یکی از فرزندان خود را بوسید و فرزند دیگرش را نبوسید. پیغمبر که این رفتار (نادرست) را مشاهده کرد، به او فرمود: چرا با فرزندانت به طور مساوی رفتار نمی‌کنی؟

اَکْرِمُوا اَولادَکُمْ وَ اَحْسِنُوا اَدابَکُمْ؛[4]

به فرزندان خود احترام کنید و با آداب و روش پسندیده با آن‌ها معاشرت نمایید.

رَحِمَ اللهُ مَنْ اَعانَ وَلَدَهُ عَلی بِرِّهُ. قالَ کَیْفَ یُعینُهُ عَلی برّه؟ قالَ یَقْبَلُ مَیْسُورَهُ وَ یَتَجاوَزُ ‌‌عَنْ مَعْسُورِهِ وَ لایُرْهِقُهُ وَ لایَخْرُقُ بِهِ؛[5]

خدای رحمت کند کسی را که فرزندش را در نیکی به خود یاری می‌کند. راوی حدیث پرسید: چگونه فرزندمان را در نیکی به خود یاری نماییم؟ حضرت فرمود: آنچه را که کودک در قوه و توان داشته و انجام داده است از او قبول کند، آنچه انجام آن برای کودک سنگین و طاقت‌فرسا است از او نخواهد، او را به گناه و طغیان وادار نکند و به او دروغ نگوید و در برابر او مرتکب اعمال جاهلانه (و احمقانه) نشود.

امام علی7:

مَنْ کانَ لَهُ وَلَدْ صَبا؛[6]

کسی که کودکی دارد باید (در راه تربیت او) کودکانه رفتار نماید.

لَیْسَ مِنّا لَمْ یَرْحَمْ صَغیرَنا وَ لَمْ یُوَقِّرْ کَبیرَنا؛[7]

کسی که به کودکان مسلمین رحمت و محبت نکند و بزرگسالان را احترام ننماید، از ما نیست.

امام صادق7:

اَکْثِرُوا مِنْ قُبْلَةِ اَوْلادِکُمْ فَإنَّ لَکُمْ بِکُلّ قُبْلَةٍ دَرَجَةً؛[8]

فرزندان خود را بسیار ببوسید زیرا برای شما در هر بوسیدن درجه‌ای است.

اِعدَلُوا بَینَ اَولادِکُم کَما تُحِبّونَ اَن یَعدِلُوا بَینَکُم؛[9]

بین فرزندان خود به عدالت رفتار نمایید، همان‌طور که مایلید فرزندان شما بین‌تان به عدل و داد رفتار کنند.

[1] . سوره یوسف، آیه12.

[2] . وسائل الشیعه، ج5، ص126.

[3] . مکارم‌الاخلاق، ص113.

[4] . بحارالانوار، ج23، ص114.

[5] . الکافی، ج۶، ص50.

[6] . وسائل‌الشیعه، ج5، ص126.

[7] . مجموعه ورام، ج۱، ص34.

[8] . بحارالانوار، ج101، ص92.

[9] . بحارالانوار، ج101، ص92.