اندیشه بنان

گرسنگی

)فَلیَعبُدُوا رَبَّ هَذا البَیتِ الَّذی أطعَمَهُم مِن جُوعٍ وَ آمَنَهُم مِن خَوفٍ(

پس باید خداوند این خانه را بپرستند، همان خدائی که در گرسنگی غذایشان داد و از بیم (دشمن) آسوده خاطرشان کرد.[1]

پیامبر گرامی6:

نَحنُ قَومٌ لانَأکُلُ حَتّی نَجوعَ وَ إذا اَکَلنا لانَشبَعُ؛[2]

ما قومی هستیم که تا گرسنه نشویم غذا نمی‌خوریم و هنوز سیر نشده‌ایم دست از غذا می‌کشیم.

أفضَلُکُم مَنزِلَةً عِندَاللهِ تعالی أطوَلُکُم جُوعاً وً تَفَکُّراً، وَ أبغَضُکُم إلَی اللهِ تَعالی کُلُّ نَؤُومٍ وَ أکُولٍ وَ شَروبٍ؛[3]

بلند پایه‌ترین شما نزد خداوند متعال کسی است که مدت‌های طولانی‌تری گرسنگی بکشد و به تفکّر بپردازد و منفورترین شما نزد خداوند متعال هر آن کسی است، که پرخواب و پرخور و پرنوش باشد.

طوبی لِمَن طَوی وَ جاعَ، اُولئِکَ الَّذینَ یَشبَعونَ یَومَ القِیامَةِ؛[4]

خوشا به حال آنان که شکم، تهی می‌دارند و گرسنگی می‌کشند، آنان کسانی‌اند که در روز قیامت، سیر می‌شوند.

إنَّ اللهَ عَزَّ وَ جَلَّ یَقولُ: وَضَعتُ خَمسَةً وَالنّاسُ یَطلُبونَها فی خَمسَةٍ فَلا یَجِدونَها: وَضَعتُ العِلمَ فِی الجوعِ وَالجَهدِ وَالنّاسُ یَطلّبونَهُ بِالشَّبعَةِ وَالرّاحَةِ فَلا یَجِدونَهُ؛[5]

خداوند عز و جل می‌فرماید: «پنج چیز را در پنج چیز نهادم؛ امّا مردم، آنها را در پنج چیز دیگر می‌جویند و نمی‌یابند: دانش را در گرسنگی و رنج و تلاش قرار دادم، در حالی که مردم آن را در سیری و آسایش می‌جویند. در نتیجه آن را نمی‌یابند.

إذا رَأیتُم أهلَ الجوعِ وَالتَّفَکُّرِ فَاقتَرِبوا مِنهُم؛ فَإنَّهُ تَجرِی الحِکمَةُ مَعَهُم؛[6]

چون همدمانِ گرسنگی و تفکّر را دیدید به آنان نزدیک شوید؛ چرا که حکمت، آنان را همراهی می‌کند.

امام علی7:

إنَّ الشَّیطانَ لَیَجری مِنِ ابنِ آدَمَ مَجرَی الدَّمِ، فَضَیِّقوا مَجارِیَهُ بِالجوعِ؛[7]

شیطان در درون آدمی زاده به سان خون، جریان می‌یابد. گذرگاه‌های او را با گرسنگی، تنگ کنید.

نِعمَ العَونُ عَلی أشَرِ النَّفسِ وَکَسرِ عادَتِهَا التَّجَوُّعُ؛[8]

گرسنگی کشیدن، چه نیکو یاری‌دهنده‌ای بر سرکشی نفس و شکستن عادت آن است.

نِعمَ عَونُ الوَرَعِ التَّجَوُّعُ؛[9]

گرسنگی کشیدن، چه نیکو یاری‌ای برای پاک‌دامنی است!

امام هادی7:

اَلسَّهَرُ اَلَدُّ لِلمَنامِ وَالجوعُ یَزیدُ فی طیبِ الطَّعامِ؛[10]

شب‌زنده‌داری، خواب را شیرین‌تر و گرسنگی، غذا را لذت‌بخش‌تر می‌کند.

[1] . سوره قریش، آیات 3 و 4.

[2] . سنن النبی، ص226.

[3] . تنبیه الخواطر، ج1، ص100 ـ منتخب میزان الحکمة، ص448.

[4] . الجعفریّات، ص165.

[5] . عوالی اللئالی، ج4، ص61، ح11.

[6] . کنزالعمّال، ج9، ص37، ح24818.

[7] . بحارالانوار، ج7، ص42.

[8] . غررالحکم، ح9942.

[9] . غررالحکم، ح9923.

[10] . نزهة‌الناظر و تنبیه الخواطر، ص141، ح18.