اعتدال و میانهروی
)وَ کَذالِکَ جَعَلناکُم اُمَّةً وَسَطاً لِتَکُونُوا شُهَداءَ عَلَی النَّاسِ([1]
و بدین گونه ما شما را امتی معتدل و میانهرو قرار دادیم تا بر مردم گواه باشید.
پیامبر گرامی6:
مَن إقتَصَدَ أغناهُ اللهُ؛[2]
هر که میانهروی کند، خداوند بینیازش گرداند.
ما مِن نَفَقَةٍ أحَبُّ إلیَ اللهِ مِن نَفَقَةِ قَصدٍ؛[3]
هیچ خرجی در نزد خدا، محبوبتر از خرجی نیست که با میانهروی همراه باشد.
الاِقتِصادُ فی النَفَقَةِ نِصفُ المَعیشَةِ؛[4]
میانهروی در خرج کردن، نصف معیشت است.
عَلیکُم بِالاِقتِصادِ فَمَا افتَقَرَ قَومٌ قَطُّ اقتَصَدوُا؛[5]
بر شما باد که در زندگی صرفهجو و میانهرو باشید. هر قومی که راه اعتدال و میانه را پیش گیرند هرگز فقیر و تهیدست نمیگردند.
امام علی7:
مَنِ اقتَصَدَ فِی الغَنِی وَالفَقرِ فَقَدِ استَعَدَّ لِنَوائِبِ الدَّهرِ؛[6]
هر که در هنگام توانگری و تهیدستی میانهروی کند، خود را در برابر حوادث سخت روزگار، آماده کرده است.
لاهَلاکَ مَعَ الاِقتِصادِ؛[7]
با میانهروی، هلاکتی نیست.
لَیسَ فِی الإقتِصادِ تَلَفٌ؛[8]
در میانهروی، مالی تلف نمیشود.
امام صادق7:
ضَمِنتُ لِمَن إقتَصَدَ أن لاَیَفتَقِرَ، و قال اللهُ عَزّ و جَلَّ: «یَسأَلُونَکَ ماذا یُنفِقُونَ قُلِ العَفوَ» وَالعَفوُ الوَسَطُ، وَ قالَ اللهُ عَزَّ وَ جَلَّ: «وَالَّذینَ إذا أنفَقُوا لَم یُسرِفُوا وَ لَم یَقتُرُوا وَ کانَ بَینَ ذلِکَ قَواماً» وَ القَوامُ الوَسَطُ؛[9]
من برای کسی که میانهروی کند، ضمانت میکنم که فقیر نشود و خدای عز و جل فرموده است: «از تو میپرسند که چه انفاق کنند، بگو: زیادتی را» مراد از زیادتی، حد وسط است. و نیز خدای عز و جل فرموده است: «و آنان که هر گاه انفاق کردند، زیادهروی نکنند و بر خود سخت و تنگ (نیز) نگیرند، (بلکه) رعایت قوام میکنند»، قوام به معنای اعتدال و حدوسط است.
إنَّ القَصدَ أمرٌ یُحِبُّهُ اللهُ عَزَّ وَ جَلَّ وَ إنَّ السَّرَفَ (أمر) یُبغِضُهُ (اللهُ عَزَّ وَ جَلَّ)؛[10]
میانهروی، چیزی است که خدای عزّ و جلّ آن را دوست دارد و اسراف امری است که خدای عزّ و جلّ، از آن نفرت دارد.
امام حسن عسکری7:
إن لِلأقتِصادِ مِقداراً، فَإن زادَ عَلَیهِ فَهُوَ بُخلٌ؛[11]
میانهروی، اندازهای دارد که اگر از آن فراتر رود بخل است.
[1] . سوره بقره، آیه 143.
[2] . تنبیهالخواطر، ج۱، ص167.
[3] . بحارالانوار، ج76، ص269، ح17.
[4] . الشهاب فی الحِکَم والآداب، ص35.
[5] . تنبیه الخواطر، ج1، ص167.
[6] . غرر الحکم، ح9048.
[7] . غررالحکم، ح8073.
[8] . غررالحکم، ح8073.
[9] . من لایحضره الفقیه، ج2، ص64، ح1721.
[10] . الخصال، ج10، ص36.
[11] . الدرة الباهره، ص43.
ویژه گیهای حضرت مسلم(ع) ثقه ومورد اعتمادحضرت اباعبد الله(ع) شجاعت تقید کامل به مسائل شرعی…
چند نکته از زندگی حضرت مسلم (ع) از خانواده فقیر بود چون عقیل وضع مالی…