اندیشه بنان

نوجوان

)اِنَّهُم فِتیَةُ آمَنُوا بِرَبِّهِم([1]

آنان جوانانی بودند که به پروردگارشان ایمان آورده بودند.

پیامبر گرامی6:

عَلَیکَ بِأحداثٍ فَإنَّهُم أسرَعُ إلی کُلِّ خَیرٍ؛[2]

نوجوانان را دریاب زیرا که آنان سریع‌تر به کارهای خیر روی می‌آورند.

إنَّ اَحَبَّ الخَلائِقِ إلی اللهِ شابٌّ حَدَثُ السِّنِّ فی صُورَةٍ حَسَنَةٍ جَعَلَ شَبابَهُ و جَمالَهُ لِلّهِ و فِی طاعَتِهِ ذلِکَ الَّذی یُباهِی بهِ الرَّحمنُ مَلائِکتَهُ یَقولُ: هذا عَبدی حَقاً؛[3]

محبوب‌ترین خلایق نزد خدا نوجوان خوش‌سیمایی است که جوانی و زیبایی خود را برای خدا و در راه طاعت او بگذارد. خداوند رحمان به وجود چنین نوجوانی بر فرشتگان می‌بالد و می‌فرماید: «این است بنده راستین من!»

امام علی7:

إذا عاتَبتَ الحَدَثَ فَاترُکُ لَهُ مَوضِعاً مِن ذَنبِهِ لِئلّا یَحمِلَهُ الإخراجُ عَنُ المُکابَرَةِ؛[4]

هر گاه نوجوانی را سرزنش می‌کنی، جایی برای عذرخواهی از گناهش برای او باقی بگذار تا نیافتن راهی برای عذرخواهی، او را به ستیزه‌جویی نکشاند.

أولَی الإشیاءِ أن یَتَعَلَّمَهَا الأحداثُ الأشیاءَ الّتی إذا صارُوا رِجالاً إحتاجُوا إلَیهَا؛[5]

بهترین چیزی که نوجوانان باید فرا گیرند، چیزهایی است که در بزرگسالی خود به آنها نیاز خواهند داشت.

إنَّما قَلبُ الحَدَثِ کَاالأرضِ الخالیَةِ ما اُلقیَ فیها مِن شَیءٍ قَبِلَهُ؛[6]

دل نوجوان مانند زمین آماده است که هر بذری در آن افشانده شود، می‌پذیرد.

تَعَلَّمُوا العِلمَ صِغاراً تَسَوَّدُوا کِباراً؛[7]

در خردسالی دانش بیاموزید تا در بزرگسالی به بزرگی و برتری دست یابید.

إذا احتَجتَ إلَی المَشوَرَةِ فی أمر قَد طَرَأ عَلَیکَ، فَاستَبدِهِ ببدایَةِ الشُّبّانِ، فَإنَّهُم أحَدُّ أذهانا وَ أسرَعُ حَدسا، ثُمَّ رُدَّهُ بَعدَ ذلِکَ إلیَ رأیِ الکُهولِ وَالشُیوخ لِیَستَعقِبوهُ وَیُحسِنُوا، الاِختیارَ لَهُ فَإنَّ تَجربَتَهُم أکثَرُ؛[8]

هنگامی که در پیش آمدی احتیاج به مشورت داشتی ابتدا به جوانان مراجعه نما زیرا که آنان ذهنی تیزتر و حدسی سریع‌تر دارند سپس (نتیجه) آن را به نظر بزرگسالان و پیران برسان تا پیگیری نموده، عاقبت آن را بسنجند و راه بهتر را انتخاب کنند زیرا تجربه آنان بیشتر است.

امام صادق7:

بادِروا أحداثَکُم بِالحَدیثِ قَبلَ أن تَسبِقَکُم إلَیهِمُ المُرجِئَةِ؛[9]

به آموختن حدیث به نوجوانان خود پیش از آن‌که منحرفین آنان را گمراه سازند، اقدام نمائید.

امام کاظم7:

مَن تَعَلَّمَ فِی شَبابِهِ کَانَ بِمَنزِلَةِ الرَّسمِ فِی الحَجَرِ؛[10]

آموخته‌های دوران نوجوانی، همانند نقشی که بر سنگ حجاری شده باشد پایدار می‌ماند.

[1] . سوره کهف، آیه 13.

[2] . کافی، ج8، ص93، ح66.

[3] . میزان الحکمه، ح9096.

[4] . بحارالانوار، ج104، ص38.

[5] . شرح نهج‌البلاغه، ابن ابی الحدید؛ ج2، ص333.

[6] . تفسیر منسوب به امام حسن عسکری، ص309، ح154.

[7] . شرح حدیدی، ج20، ص267.

[8] . شرح نهج‌البلاغه ابن ابی‌الحدید، ص337، ح866.

[9] . تهذیب الأحکام، ج8، ص111، ح30.

[10] . سفینه، ج2، ص68.