والدین

والدین

)لاَتَعبُدُونَ إلاَّ اللهَ وَ بِالوالِدینِ اِحساناً([1]

جز خدا را نپرستید و به والدین احسان کنید.

پیامبر گرامی6:

اِثنانِ یُعَجِلُّهُمَا اللهُ فِی الدُّنیا اَلبَغیُ وَ عُقوقُ الوالِدَینِ؛[2]

دو چیز را خداوند در این جهان کیفر می‌دهد تعدی و ناسپاسی پدر و مادر.

یُقال لِلعاقِّ إعمَلِ مَا شِئتَ فَإنّی لا أغفِرُ لَکَ؛[3]

به فرزندی که عاق (والدین) شده گفته می‌شود: هر کاری می‌خواهی انجام بده که من تو را نمی‌آمرزم.

اَحَبُّ الاعمالِ اِلَی اللهِ الصَّلاةُ لِوَقتِها ثُمَّ بِرُّ الوالِدَینِ ثُمَّ الجِهادُ فی سَبیلِ اللهِ؛[4]

بهترین کارها در نزد خدا نماز به وقت است، آنگاه نیکی به پدر و مادر، آنگاه جنگ در راه خدا.

مَن نَظَرَ إلی أبوَیهِ نَظَرَ مَاقِتٍ وَ هُمَا ظَالِمَانِ لَهُ لَم یَقبَل اللهُ لَهُ صَلاَةً؛[5]

هر که به پدر و مادر خود ـ اگر چه به وی ستم کرده باشند ـ با نگاه غضب‌آلود بنگرد خداوند نمازش را نمی‌پذیرد.

مَن بَرَّ بَوَالِدَیهِ زَادَ اللهُ فِی عُمُرِه؛[6]

هر که به پدر و مادرش نیکی کند خداوند بر عمرش می‌افزاید.

ما وَلَدٌ بارٌّ نَظَرَ اِلی أبویهِ اِلاّ کانَ لَهُ بِکُلّ نَظرَةٍ حُجَّةً مُبرورَةً؛[7]

هر فرزند نیکوکاری که با مهربانی به پدر و مادر خویش نگاه کند، در مقابل هر نگاه، ثواب یک حجّ کامل مقبول به او داده می‌شود.

نَظَرُ الوَلَدِ اِلی والدَیهِ حُبّاً لهُما عبادَة؛^[8]

نگاه محبّت‌آمیز فرزند به پدر و مادرش عبادت است.

رَضِی اللهُ مَعَ رَضَیِ اَلوالَدَینِ؛[9]

رضایت خداوند، در رضایت والدین است.

امام علی7:

بِرُّ الوالِدَینِ اَکبَرُ فَریضَةٍ؛^[10]

بزرگ‌‌ترین و مهم‌ترین تکلیف الهی نیکی به پدر و مادر است.

امام رضا7:

إنَّ اللهَ عَزَّ وَ جَلَّ… أمر بالشّکر لَهُ وَ بِالوالِدینَ فَمَن لَم یَشکُر والِدیهِ لَم یَشکُر الله؛[11]

همانا خداوند عزّ و جلّ به سپاسگذاری از خود و پدر و مادر فرمان داده است. پس کسی که از پدر و مادرش خویش سپاسگذاری نکند، شکر خداوند را نیز به جا نیاورده است.

بِرُّ الوالِدینَ واجبٌ وَ اِن کان مُشرکَینِ وَ لاطاعَةَ لَهُما فی مَعصیَةِ الخالق؛[12]

نیکی به پدر و مادر واجب است اگر چه آنها مشرک باشند، البته در جائی که اطاعت از آنها موجب معصیت و نافرمانی پروردگار شود، نباید فرمانبرداری نمود.

[1] . سوره بقره، آیه83.

[2] . نهج‌الفصاحه، ص165.

[3] . نهج‌الفصاحه، ص593.

[4] . نهج‌الفصاحه، ص167.

[5] . کافی (ط ـ الاسلامیه)، ج2، ص349.

[6] . مشکاه الانوار فی غررالاخبار، ص162.

[7] . بحارالانوار، ج74، ص73.

[8] . بحارالانوار، ج74، ص80.

[9] . بحارالانوار، ج71، ص80.

[10] . میزان الحکمة، ج10، ص709.

[11] . بحارالانوار، ج74، ص77.

[12] . کافی (ط ـ الاسلامیه)، ج5، ص554 ـ من لایحضر الفقیه، ج4، ص21.